Loading...
Fatih TaştanSayı 2

Golden Retriever

“Evde köpek beslemek istiyorum ama küçük ırklardan hoşlanmıyorum” denildiğinde akla ilk gelen ırklardan birisi hep Golden Retriever olmuştur. Genellikle guard olarak tabir edilen bekçi köpeklerini fazla sert bulan, bu ırklar yerine çocuklarına oyun arkadaşı arayan ailelerin seçimi olması nedeniyle Golden Retrieverlar, tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de en popüler köpek ırklarından biridir.
Peki, bu ırkı bu kadar popüler yapan genel karakteristik özellikleri nelerdir? Golden edinmek isteyen kişiler ve hali hazırda bu ırkı ailelerine dâhil edenler için bilmeleri gerekenlere göz atalım isterseniz.
Irkın kökenine bakacak olursak; sanılanın aksine sirklerde yaptıkları gösterilerle insanları eğlendirsin diye değil, 1800’lerin sonunda Sir Edward Marjoribank tarafından avlanmaya çıktığında kendisine yardımcı olsun diye Birleşik Krallık’ ta geliştirilmiş bir köpektir. Sir Marjoribank bu ırkı çaprazlarken Spaniel, Setter ve Bloodhound ırklarını ve varyetelerini kullandı. Ortaya çıkan ırkın o yıllardaki ismi Golden Flat-coat idi. Ancak çok sonra bugün yaygın olarak bilinen Golden Retriever adı ile literatüre girdi.

Birçok kaynakta ırkın insanları eğlendirmek üzere üretildiği ya da Tweedmouth isimli birisi tarafından üretildiği yazmakla beraber bunların gerçekle ilgisi bu ırkın daha sonraları sirklerde kullanılması ve Sir Marjoribank’in sonraki yıllarda Tweedmouth Lord’u ünvanını almasından ibarettir.


Genel fiziki özelliklerine bakıldığında Golden Flat-Coat lar, Golden Retriever olarak günümüze gelene kadar çok fazla değişim göstermedi. Erkeklerin 56-61 cm omuz yüksekliğinde ve 30-34 kg aralığında, dişilerin ise 51-56 cm yükseklik ve 26-32 kg arasında ırk standartları açısından olmaları beklenir. Renk olarak krem, altın ve kahveye çalan ton aralığı ırk standardıdır. Kızıl tonlar, tam kahverengi ve bölgesel renkli lekeler kabul edilmezken, çene bölgesinde az miktarda beyaz tüy görülebilir. Alt kürkleri özellikle kökenindeki genetik çaprazlamanın bir hediyesi olarak suda ıslanmayan, bir nevi su geçirmez özelliğe sahiptir. İpeksi ışıltıya sahip çok sık ve uzun tüylerden oluşan bir kürk yapısına sahiptir. Sarkık orta boy kulaklar, koyu renk gözlere ve siyah buruna paralel uzanır. Ebatlarına orantılı kemikli kafa yapısı ile genel olarak geniş göğüslüdürler. Goldenların kuyrukları hafif kavisli olarak sırt uzantısına eşlik eder. Diş yapısı makas şeklindedir ve avlarda ağzında taşıdığı şeye zarar vermemesi genetik kodlarına işlendiğinden oyun oynarken bile attığınız objeyi dişlerin arasında değil de bir yastıkta taşırmışçasına özenle taşırlar. Patileri nispeten kalın bacaklarına uygun büyüklükte ve çok sevdikleri yüzmeye uygun yapıdadır.
Hemen her köpek yemeyi çok sever ancak bu goldenlar için bambaşka bir konudur. Neredeyse her zaman açtırlar ve bu nedenle verilen yiyecekleri pek ayırt etmeksizin keyifle yerler. Ancak bu özelliğe sahip tüm tüylü dostlarımız gibi obezite goldenlar için ciddi bir tehlikedir. Kayıtlara giren bu tür ile ilgili sorunların başında gelen obezitenin, doğru porsiyondaki öğün ve sağlıklı diyetler ile üstesinden rahatlıkla gelinebilir. Obeziteye açık ırkların bir diğer ortak sorunu olan ağız kokusu, özellikle ev içerisinde bakılan köpeklerde sahiplerinin kâbusu olacak kadar önemlidir. Ancak güzel haber; goldenlar da bu duruma pek rastlanmaz.

Genel karakteristik özelliklere bakıldığında; zeki, kolay eğitilebilir, sessiz, uysal ama enerjik, oyuncu, arkadaş canlısı ve sabırlı. Bu sıfatlar bir bakışta Goldenların neden en iyi birer aile köpekleri olduğunu açıklamaya yetiyor. Her ne kadar doğuştan bu özelliklere sahip olsalar da, özellikle yavruluk dönemlerinden itibaren kendilerinden beklenen bu özellikler basit eğitimler ile pekiştirilmelidir. Aksi takdirde ağızlarında bir şeyler taşımayı çok seven Goldenlar, ısırmayı bir oyun gibi de görebilirler. Oyun oynamayı ona bir görev gibi öğretmediğinizde ilginizi çekmek için havlamayı huy edinebilirler. En sosyal ırklardan birisi olsa dahi küçük yaşlarda insan içine karışmadığında, diğer türler ile etkileşime geçmediğinde asi ve bağımsız ruh yapısı baskınlaşacak ve belki çok sert bir karakter, belki de ürkek bir köpeğiniz olacaktır. Gereken zamanı ayırdığınızda ise en yakın oyun arkadaşının bir kedi olması bile sizi şaşırtmayacak kadar sosyal hale gelecektirler.
Bu ırkın iyi bir aile köpeği olduğundan bahsetmiştik. Elbette tercih edildiği alanlar bununla sınırlı değil. Tüm dünya da olduğu gibi ülkemizde de Goldenlar; arama-kurtarma ki hem koku alma yeteneği ile, hem de su içinde kurtarma, narkotik, engelli kişiler için yardım ve psikolojik rehabilitasyondan avcılığa kadar geniş bir ihtiyaç aralığında da kendisine yer edinmiştir. Koruma amaçlı olarak da son yıllarda havlayarak sahibini ikaz etmesi konusunda eğitilmeye başlanmıştır. Ancak koruma yapısı her evcil dostumuzda var olan sadakat içgüdüsü ile hareket etmekten öte değildir.
Yukarıda bahsettiğimiz kadar geniş alanda kullanılabilecek kadar esnek karaktere sahip olan Goldenlar, genel özellikleri ile de birleştirildiklerinde ilk defa köpek besleyecek kişiler içinde uygun niteliktedirler. Ancak burada ciddi bir uyarı yapmak sanıyorum çok önemli. İlk kez köpek edinecek kişiler, bunun önemli bir sorumluluk olduğunu, evcil dostlarımızın yalnızca boş zamanlarımızda ilgileneceğimiz bir hobi değil, gereksinimleri olan birer canlı olduklarını unutmamaları gerekir. Özellikle yaz başlarında karne hediyesi olarak alınan yavru köpeklerin dönem sonlarında Çeşme, Bodrum, Alanya gibi yazlık bölgelerimizde sokak köpekleri haline geldiklerini üzülerek görüyoruz. Bu köpeklerin başında da sempatik dostumuz Goldenlar geliyor. Bu acı durum, hem aldığımız yavru için ciddi bir bunalım ve eziyet, hem de sokağa bırakan kişiler ve özellikle çocuklar için ömür boyu sürecek bir vicdan muhasebesine dönüşecektir. Bu anlamda eğer özel türlere gereksinimlerimiz yok ise, satın almak yerine sahiplenmek ve ileride kendine has özellikleri olan ırkların çaprazlanarak standartlarının bozulmaması adına kısırlaştırmak en doğru ve insani yöntem olacaktır.


Elbette dikensiz gül bahçesi olmaz. Ne yazık ki bu kadar önemli özelliklere sahip Goldenlar birçok rahatsızlığa da diğer ırklara oranla çok daha açıktırlar. Bunların başında obezite geldiğini ifade etmiştik. Bu şişmanlama sorununu doğru beslenmeyen hemen her Goldenda özellikle ilerleyen yaşlarda, hareketlilikleri azaldığında görülür. Bu sorunu birçok tümör çeşidinin görülmesi takip eder ki, ırkın ölüm nedenleri arasında kanser oldukça yaygındır. Bunları çeşitli göz ve deri rahatsızlıkları, kalça ve eklem sorunları ile alerji takip eder. Hastalıklara bu kadar açık olan bir ırk için yavru edinirken özellikle hassasiyet gösterilmelidir. Şecere sistemine sahip ve resmi eşleşmelerden yavru alınmalı. Soy ağacında bu hastalıklara çok açık kanlara sahip olanlardan uzak durulmalı ve kalça röntgeni çekilmiş yavruları talep etmek çok önemlidir. İlk bakışta bunlar sert bir tutum gibi görünmekle birlikte ilerleyen yıllar içinde sizi maddi manevi telafisi güç durumlara sokmamak adına baştan alınması gereken önlemlerdir. Aynı zamanda bu işin ticaretini yapan insanlar da doğal olarak sağlıklı eşleşmeler yaptırma mecburiyetinde kalacaktır.


Oldukça enerjik olan bu ırk apartman yaşamına kolayca adapte olacaktır. Ancak düzenli olarak günlük egzersiz ihtiyaçlarının karşılanması, gezdirilmesi ile ev içi aktiviteler ihmal edilmemelidir. Özellikte uzun tüylere sahip hemen her ırkta olduğu gibi haftalık olarak tüy bakımları yapılmalıdır. Aslında haftalık olarak 1 saatinizi ayırmak yerine, günlük 5-10 dakikanızı tüy bakımına ayırırsanız, koku ve dökülmüş tüyler artık sizin için sorun olmaktan çıkacaktır. Özellikle bahçelerde bakılan köpeklerde tüylerin birbirine dolaşması, yağışlı havalarda çevresel toz vb gibi etkenlerle birleştiğinde kürkün keçeleşmesi ve koku yapması evcil dostlarımız içinde son derece rahatsız edici olacaktır. Üstelik bu durumdan kurtulmaları için harcayacağınız zaman neredeyse tüm gününüzü alabilir. Sıcak bölgelerde özellikle yaz aylarında Goldenler için tıraşta bir çözümdür. İlk zamanlarda veterinerler tarafından yapılması gereken bu uygulama, zaman içerisinde el becerinize göre makine yardımı ile sizin tarafınızdan da rahatlıkla yapılabilir. Tıraş etmek kalın kürkleri ile soğuk iklime uygun olan bu türün, sıcak yaz aylarında yaşam konforu içinde olumlu katkı sunmaktadır. İştahları ile ünlenmiş Goldenlar için ıslak ev yemeklerini de diyetlerine ekliyorsanız ağız bakımları da ihmal edilmemelidir. Her ne kadar koku problemleri nadiren görülse de diş taşı, tartar ve kozmetik problemler hemen kendisini gösterecektir. Yine de bu konuda doğru uygulamanın her köpek türünde olduğu gibi ırkın gereksinim ve yaşına uygun olan, içerik olarak da kaliteli kuru mama ile beslenmesini sağlamaktır. Ev yemeği ya da benzer gıdalar ödül olarak verilmeli veya yardımcı öğün gibi düşünülmelidir.
Doğru seçilmiş bir yavru sempatik görünüşü ve tavırları ile kolayca ailenizin vazgeçilmez bir ferdi ve çevrenizin ilgi odağı olacaktır. Erken yaşta dikkat edilmesi gereken bahsettiğimiz birkaç konunun önlemi alındığında size 10-12 yıl kadar sorunsuz ve keyifle eşlik edecek sadık bir dostunuz olacaktır.

Fatih TAŞTAN

© Bu sitede bulunan tüm yazılar Kültür Bakanlığının 2564-7350 ISSN numarası ile koruma altındadır. Kopyalama yapılamaz, çoğaltılamaz ve kaynak gösterilse dahi yazının tamamı ya da bir kısmı yayınlanamaz.

Yazarın Diğer Yazıları

 

Beagle
Alman Çoban Köpeği
Husky
Cane Corso
Dalmaçyalı
Bull Terrier
Golden Retriever
Jack Russel Terrier
Doberman
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir